logo Stowarzyszenia E-learningu Akademickiego

Kryteria oceny kursu internetowego

Zasady i cel stosowania

Stowarzyszenie E-learningu Akademickiego (SEA), zrzeszające osoby zajmujące się naukowo i w praktyce rozwojem nowoczesnych technologii w dydaktyce uczelni wyższych, przygotowało autorski zbiór kryteriów oceny kursu internetowego i oddaje go do powszechnego wykorzystania całemu środowisku.

Powszechnie i nieodpłatnie dostępne kryteria, w zamierzeniach Stowarzyszenia, mają służyć osobom i instytucjom, głównie w szkolnictwie wyższym, do samooceny kursów internetowych - zarówno już prowadzonych, jak i przygotowywanych. Tym, którzy dopiero planują wdrożenie e-learningu, mogą one wskazywać na kluczowe elementy dla tego typu kursów, decydujące o jakości kształcenia. Zakłada się, że spełnienie kryteriów powinno zapewnić realizację postawionych w kursie internetowym celów kształcenia. Kryteria nie są natomiast standardami akredytacyjnymi SEA, według których Stowarzyszenie miałoby wydawać zewnętrzną ocenę jakości kursów internetowych.

W kryteriach SEA przedmiotem oceny jest pojedynczy kurs internetowy (kurs online), czyli taki, w którym całość procesu kształcenia odbywa się w sposób zdalny, za pośrednictwem internetu. Nie mają więc one zastosowania np. do całego procesu zajęć realizowanych w formie mieszanej (komplementarnej, blended learning), ani do sytuacji, gdy określone formy e-learningowe służą uzupełnianiu zajęć dydaktycznych prowadzonych w formie bezpośredniej. Mogą jednak one stanowić cenną wskazówkę, ułatwiającą dobre przygotowanie i przeprowadzenie ww. fragmentów procesu dydaktycznego. Za pomocą proponowanych kryteriów nie można także oceniać programów i realizacji e-learningowych szkoleń czy studiów, na które składa się więcej niż jeden kurs, jako całości, ale można ocenić indywidualnie każdy z kursów składowych. Jest to wręcz zalecane, gdyż taka kompleksowa ocena pomoże zapewnić jednolitą wysoką jakość proponowanych szkoleń lub studiów.

Kryteria mają formę kwestionariusza z pytaniami, na które możliwe odpowiedzi to: "tak" (kryterium spełnione) lub "nie" (kryterium niespełnione). Dopuszczalna jest także odpowiedź "nie dotyczy", o ile w określonej realizacji kursu dane kryterium nie ma zastosowania. W obecnej wersji kryteriów SEA pytaniom w kwestionariuszu nie przypisano żadnych wag ani nie ustalono żadnej granicy co do liczby odpowiedzi "tak", poniżej której kurs nie może być uznany za jakościowo dobry. Przyjęto, że każde z pytań wskazuje na istotny czynnik wpływający na jakość kursu internetowego. Ewentualne, wynikające ze specyfiki danego kursu ustalenie hierarchii ważności lub minimalnej liczby kryteriów koniecznych do spełnienia pozostawiono dokonującemu samooceny.

Ocena kursu internetowego jest dokonywana w czterech obszarach:
  • Organizacji kursu,
  • Opracowania kursu,
  • Prowadzenia kursu,
  • Ewaluacji kursu.
W trzech pierwszych obszarach proponuje się ocenę aspektów: technologicznego, dydaktycznego oraz dostępności. Podejście takie odzwierciedla podział kryteriów na odpowiednie kategorie. W obszarze ewaluacji, ze względu na specyfikę zagadnienia, nie dokonano wewnętrznej kategoryzacji kryteriów. W każdym z obszarów zamieszczono wprowadzenie skrótowo opisujące specyfikę danego obszaru oraz zawarte w nim pytania.

Projekt Stowarzyszenia E-learningu Akademickiego pt.
"Modelowe rozwiązania e-learningowe w szkolnictwie wyższym - kryteria środowiskowe",
dofinansowany przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.